by Snowboard, karla kaplı bir yamaçta özel tasarlanmış tek bir tahtanın üzerinde durarak yapılan kış sporudur. Sörf, kaykay ve kayağın harmanlandığı bu disiplin; 1960’larda ABD’de doğmuş, 1998 Nagano Kış Olimpiyatları’nda olimpik program dahil edilmiş ve bugün dünyanın en popüler kış sporlarından biri haline gelmiştir. Milano Cortina 2026’da 11 madalya etkinliğiyle en geniş programlardan birine sahip olan snowboard, halfpipe’taki nefes kesen hava akrobatilerinden Big Air’daki 2000 dereceyi aşan dönüşlere kadar kış sporlarının en heyecan verici anlarını sunuyor.
Bu rehberde snowboard nedir tarihçesinden olimpik branşlarına, puanlama sisteminden ekipman detaylarına ve Milano Cortina 2026 sonuçlarına kadar Türkçe’deki en kapsamlı snowboard kaynağını bulacaksın.
Snowboard Nedir? Tarihçesi: Snurfer’dan Olimpiyatlara
İlk Adımlar (1960-1980)
Snowboard’un hikayesi 1965 yılında Michigan’da başlar. Mühendis Sherman Poppen, kızı için iki kızağı yan yana bağlayarak ve ucuna bir ip ekleyerek “Snurfer” adını verdiği ilkel bir kar tahtası icat etti. “Snow” ve “surfer” kelimelerinin birleşiminden oluşan Snurfer, kısa sürede ticari bir ürüne dönüştü ve ABD genelinde Snurfer yarışmaları düzenlenmeye başlandı.
Bu yarışmaların birinde yarışan Jake Burton Carpenter, sporun geleceğini değiştirecek bir fikir geliştirdi: ayakları tahtaya sabitlemek. Burton, 1977’de kendi snowboard şirketini kurarak ayak bağlamaları (binding) entegre edilmiş ilk modern snowboard’ları üretti. Aynı dönemde Tom Sims de sörf tahtası tasarımından esinlenerek kendi snowboard modellerini geliştiriyordu. Bu iki isim birlikte modern snowboard endüstrisinin temellerini attı.
Büyüme Dönemi (1980-1998)
1980’lerin başında snowboard’cular kayak merkezlerinin pistlerini “istila etmeye” başladı. Başlangıçta birçok kayak merkezi snowboard’u yasaklasa da sporun durdurulamaz popülaritesi bu direnci kırdı. 1982’de ABD ilk ulusal snowboard şampiyonasını, 1983’te ise ilk dünya şampiyonasını düzenledi.
1990 yılında Uluslararası Snowboard Federasyonu (ISF) kuruldu. Dört yıl sonra, 1994’te Uluslararası Kayak Federasyonu (FIS) snowboard’u resmi bir disiplin olarak bünyesine kattı. Bu adım, sporun olimpik yolculuğunun kapısını araladı. 1998 Nagano Kış Olimpiyatları’nda snowboard, dev slalom ve halfpipe etkinlikleriyle olimpik programa dahil edildi.
Olimpik Evrim (1998-2026)
Snowboard’un olimpik programdaki büyümesi dikkat çekicidir:
- 1998 Nagano: Dev slalom ve halfpipe (ilk olimpik snowboard)
- 2002 Salt Lake City: Paralel dev slalom eklendi
- 2006 Torino: Snowboard cross (SBX) eklendi
- 2014 Soçi: Slopestyle eklendi
- 2018 PyeongChang: Big Air eklendi
- 2022 Pekin: Karma takım snowboard cross eklendi
- 2026 Milano Cortina: 11 madalya etkinliğiyle en geniş program
Snowboard Türleri ve Sürüş Stilleri
Snowboard’da üç temel sürüş stili vardır ve her biri farklı bir tahta tasarımı, farklı bir teknik ve farklı bir felsefe gerektirir.
Freestyle (Serbest Stil)
Freestyle snowboard, parkur üzerinde akrobatik hareketler, hava figürleri ve rail (boru/korkuluk) üzerinde kaymayı kapsar. Halfpipe, slopestyle ve Big Air gibi olimpik branşlar bu kategoriye girer. Freestyle tahtaları genellikle daha kısa, daha esnek ve “twin tip” tasarımlıdır; yani burun ve kuyruk simetrik olduğundan hem ileriye hem geriye (switch) kaymaya uygundur.
Freeride (Serbest Sürüş)
Freeride, pist dışında ve doğal arazide yapılan snowboard’dur. Derin kar (powder), ağaç araları ve doğal engeller bu stilin oyun alanıdır. Freeride tahtaları genellikle daha uzun, daha sert ve yönlüdür (directional); yani burnu kuyruğundan geniş olup tek yöne optimize edilmiştir.
Alpine/Carving
Alpine snowboard, kayağa en yakın snowboard türüdür. Yüksek hızda hassas virajlar (carving) ve yarış odaklıdır. Paralel dev slalom olimpik branşı bu kategoriye girer. Alpine tahtaları dar, sert ve uzundur. Sert botlar ve plaka bağlamalarla kullanılır; bu da kayağın precision hissini verir.
Snowboard’un 5 Olimpik Branşı
Milano Cortina 2026’da snowboard, 5 farklı disiplinde 11 madalya etkinliğine ev sahipliği yapıyor. Her branşın kendine özgü kuralları, parkuru ve heyecanı var.
1. Halfpipe (Yarım Boru)
Halfpipe, snowboard’un en ikonik branşıdır. Yarı silindir şeklinde kardan inşa edilmiş, yaklaşık 6,7 metre (22 feet) yüksekliğindeki U biçimli bir parkurda gerçekleştirilir. Duvarların eğimi 16-18 derece arasındadır.
Sporcular parkurun bir ucundan diğerine kayarak her iki duvarda da havaya yükselir ve akrobatik hareketler (trick) gerçekleştirir. Her iniş bir sonraki harekete geçiş olduğundan, akıcılık (flow) ve momentum kritik öneme sahiptir.
Puanlama 1-100 arasında yapılır. Jüri, her sürüşü bir bütün olarak değerlendirir. Yükseklik (amplitude), hareket zorluğu (difficulty), teknik yürütme (execution) ve genel akıcılık (overall impression) temel kriterlerdir. Eleme turunda en iyi 12 sporcu finale kalır; finalde her sporcu 3 sürüş yapar ve en iyi puanı geçerli sayılır.
2. Slopestyle (Eğim Stili)
Slopestyle, snowboard’un en yaratıcı branşıdır. Sporcular çeşitli engeller ve atlama rampaları içeren eğimli bir parkurda aşağı doğru kayar. Parkurun üst bölümünde metal korkuluklar (rail), kutular (box) ve “jib” olarak adlandırılan özgün yapılar bulunur. Alt bölümde ise genellikle 3 büyük atlama rampası (kicker) yer alır.
Her sporcu parkurun tamamında bir sürüş yapar ve jüri sürüşü bütünsel olarak puanlar. Hareketlerin zorluğu, orijinalliği, çeşitliliği ve yürütme kalitesi değerlendirilir. Rail bölümündeki yaratıcılık ve son atlamadaki “showstopper” hareketi genellikle sürüşün kaderini belirler.
Slopestyle ve Big Air, kota açısından tek bir etkinlik olarak kabul edilir; yani bir sporcuya slopestyle’dan kota verilirse Big Air’a da katılabilir.
3. Big Air (Büyük Atlayış)
Big Air, snowboard’un en saf halidir: tek bir dev rampadan sıçrayarak havada mümkün olan en zor ve en etkileyici hareketi yapmak. Sporcular 3 atlayış yapar; en iyi 2 puanın toplamı geçerli sayılır.
Bu branş, snowboard’un en hızlı gelişen disiplinidir. 2018 PyeongChang’da olimpik debüt yapmıştır. O zamandan bu yana dönüş sayıları dramatik biçimde artmıştır: 2018’de 1800 derece (5 tam tur) döndüren sporcular öncü sayılırken, bugün erkeklerde 2160 (6 tam tur) ve hatta 2340 (6,5 tur) dönüşler görülmektedir. Kadınlarda ise 1620 (4,5 tur) triple cork (üç eksenli döndürme) en üst sınırı zorlamaktadır.
4. Snowboard Cross (SBX)
Snowboard cross, diğer branşlardan tamamen farklı bir deneyimdir. Burada jüri puanı yoktur; kazanan çizgiyi ilk geçen sporcudur. Engeller, tümsekler, geniş virajlar ve atlama rampaları içeren bir parkurda 4 sporcu aynı anda yarışır.
Yarışma süreleme turuyla başlar: her sporcu tek başına kayarak sıralama turunu tamamlar ve en iyi 16 sporcu eleme turlarına kalır. Sonraki turlarda dörtlü gruplar halinde yarışılır; her grupta ilk 2 bir sonraki tura geçer. Bu format kıyasıya mücadeleye, temas riskine ve dramatik finişlere zemin hazırlar.
2022 Pekin’den itibaren programa eklenen karma takım snowboard cross ise her ülkeden bir kadın ve bir erkek sporcunun art arda yarıştığı takım formatıdır.
5. Paralel Dev Slalom (PGS)
Paralel dev slalom, snowboard’un hız ve teknik disiplinidir. İki sporcu yan yana iki paralel parkurda (mavi ve kırmızı) aynı anda aşağı iner. Eleme turunda her sporcu iki parkurda da birer kez kayar; toplam süreleri hesaplanır ve en iyi 16 sporcu eleme turlarına geçer. Eleme turlarından itibaren bire bir yarışlar yapılır ve kaybeden elenir.
Bu branş, freestyle’ın akrobatik dünyasından tamamen farklı olarak kontrol, kenar hakimiyeti ve viraj tekniğini ön plana çıkarır. Yüzde birlik anlık hatalar bile yarışı bitirebilir.
Puanlama Sistemi: Branşa Göre Nasıl Değişir?
Snowboard’da tek bir puanlama sistemi yoktur. Branşlar ikiye ayrılır: jüri puanlı branşlar ve hız yarışları.
Jüri Puanlı Branşlar (Halfpipe, Slopestyle, Big Air)
Bu üç branşta puanlar 1-100 arasında verilir. Farklı ülkelerden gelen jüri üyelerinin puanlarının ortalaması alınır. Jüri üç temel kriteri değerlendirir.
Birincisi amplitude (yükseklik ve genişlik), yani sporcunun havalanma yüksekliği, kontrollü uçuş hattı ve “sweet spot”a iniş kalitesidir. İkincisi progression (ilerleme), yani daha önce denenmemiş trickler, farklı rotasyon yönleri ve yaratıcı parkur kullanımıdır. Üçüncüsü execution (yürütme), yani tahtayı düzgün kavrama (grab), dengeli iniş ve sürüş boyunca tam kontrol sağlamaktır. Önemli bir nokta: hareketler tek tek puanlanmaz. Bütün sürüş tek bir bütün olarak değerlendirilir, bu da jimnastikten farklı bir yapı ortaya koyar.
Halfpipe ve slopestyle’da sporcular finalde 3 sürüş yapar, en iyi tek puan geçerli sayılır. Big Air’da ise 3 atlayıştan en iyi 2’sinin toplam puanı sıralamayı belirler.
Hız Yarışları (Snowboard Cross, Paralel Dev Slalom)
Bu branşlarda jüri puanı yoktur. Sonucu belirleyen, çizgiyi geçme sırası (SBX) veya süre (PGS) dir. Snowboard cross’ta dörtlü gruplardan ilk 2 sporcu tur atlar. Paralel dev slalomda ise iki parkurdaki toplam süre ile eleme yapılır, ardından bire bir eliminasyona geçilir.
Temel Trickler ve Teknik Terimler
Snowboard izlerken karşılaşacağın temel terimlerin bir sözlüğünü burada bulabilirsin.
Duruş (Stance)
Sporcunun tahtadaki pozisyonu, tüm tekniğin temelini oluşturur. “Regular” duruşta sol ayak önde, sağ ayak arkadadır. “Goofy” duruşta bu ters döner: sağ ayak önde, sol ayak arkada. Her iki ayağın da dışa döndürüldüğü pozisyon ise “duck stance” (ördek duruşu) olarak adlandırılır ve özellikle freestyle’cılar tarafından tercih edilir. “Switch” ise sporcunun normalde kullandığı yönün tersine kaymasıdır; sağ elini kullanan birinin sol elle yazması gibi düşünülebilir. Switch trick’ler zorluk derecesini önemli ölçüde artırır.
Rotasyonlar
Havada yapılan dönüşler derece cinsinden ifade edilir. 180 yarım tur, 360 tam tur, 540 bir buçuk tur demektir. Daha ileri seviyelerde 720 (2 tur), 900 (2,5 tur), 1080 (3 tur), 1260 (3,5 tur), 1440 (4 tur) ve üstü görülür. Günümüz elit snowboard’unda erkeklerde 1980 (5,5 tur) ve 2160 (6 tur) Big Air’da standart hale gelirken, kadınlarda 1620 (4,5 tur) sınır zorlanıyor. “Frontside” sporcunun yüzü yamaç aşağı dönerken yapılan dönüş, “backside” ise sırtı yamaç aşağı dönerken yapılan dönüştür. “Cab” (caballerial) ise switch pozisyondan başlayan frontside dönüştür.
Cork ve Eksen Dışı Dönüşler
“Cork” terimi, sporcunun sadece yatay eksende değil, aynı anda dikey eksende de döndüğü (ters döndüğü) hareketleri tanımlar. “Double cork” iki ters dönüş, “triple cork” ise üç ters dönüş içerir. Örneğin “backside triple cork 1620” demek: sırt yönünde, 3 kez ters dönerek toplam 4,5 tam yatay tur yapmak anlamına gelir. Bu, sporun en ileri seviye hareketlerinden biridir.
Grab Türleri
Havadayken tahtanın belirli noktalarından tutmaya “grab” denir. Temel grablar arasında “indy” (arka kenardan arka elle tutma), “melon” (ön kenardan ön elle tutma), “stalefish” (arka kenardan ön elle tutma), “mute” (ön kenardan arka elle tutma), “method” (ön kenardan ön elle, gövde öne eğilerek yapılan ikonik grab) ve “tail grab” (tahtanın kuyruk ucundan tutma) sayılabilir. Grablar hem hareketi kontrol etmeye yarar hem de jüri tarafından stil unsuru olarak değerlendirilir.
Snowboard Ekipmanları
Snowboard’a başlamak veya sporu anlamak için temel ekipmanları bilmek önemlidir.
Tahta (Board)
Snowboard tahtaları genellikle 140-165 cm uzunluğunda ve 24-27 cm genişliğindedir. Boy, kilo ve ayak numarasına göre seçilir. Tahtanın şekli sürüş stilini belirler. “Twin tip” tahtalar burun ve kuyruk simetrik olup freestyle’a uygundur. “Directional” tahtalar tek yöne optimize edilmiş olup freeride ve alpine’a uygundur. “Rocker” tahtalar uçları yukarı kalkık olup powder’da yüzmeyi kolaylaştırır; “camber” tahtalar ise ortası yukarı kavisli olup kenar hakimiyetini artırır.
Bağlama (Binding)
Bağlama, botu tahtaya sabitleyen mekanizmadır. Yumuşak bağlamalar (soft bindings) freestyle ve freeride’da kullanılır; ayak bileğine hareketlilik sağlar. Sert bağlamalar (hard bindings) ise alpine yarışlarda kullanılır; maksimum güç aktarımı ve kenar kontrolü sunar. Bağlamanın açısı (stance angle) sürüş stiline göre ayarlanır.
Bot
Snowboard botları yumuşak (soft) ve sert (hard) olmak üzere ikiye ayrılır. Yumuşak botlar freestyle ve freeride’da, sert botlar alpine’da kullanılır. Doğru bot seçimi konfor kadar performansı da doğrudan etkiler. Botun tahtayı veya bağlamayı aşırı taşması (“toe/heel drag”) virajlarda yere sürtmeye neden olabilir, bu yüzden genişlik uyumu kritiktir. 45 numara ve üzeri ayaklar için “wide” (geniş) tahtalar önerilir.
Koruyucu Ekipman
Kask, snowboard’da zorunlu güvenlik ekipmanıdır. Gözlük (goggle), UV koruması ve görüş netliği sağlar. Bilek koruyucusu özellikle yeni başlayanlar için önemlidir; çünkü düşmelerde en sık bilek yaralanmaları görülür. Diz ve kalça koruyucuları ek güvenlik sunar.
Milano Cortina 2026’da Snowboard
Milano Cortina 2026 Kış Olimpiyatları’nda tüm snowboard yarışmaları İsviçre sınırına yakın Livigno Snow Park’ta düzenleniyor. 13 Şubat 2026 itibarıyla tamamlanan etkinliklerin sonuçları:
Paralel Dev Slalom (8 Şubat)
Kadınlar finalinde Çekya’dan Zuzana Madrova, sürpriz bir şekilde altın madalyayı kazandı. Art arda iki olimpiyat altını bulunan ve üçüncüsünü hedefleyen büyük favori Ester Ledecka çeyrek finalde elendi. Avusturya’dan Sabine Payer gümüş, ev sahibi İtalya’dan Lucia Dalmasso bronz madalya aldı. Bu altın, Çekya’nın bu branşta üst üste üçüncü olimpiyat şampiyonluğuydu.
Erkeklerde ise Avusturya’nın 40 yaşındaki efsanesi Benjamin Karl, Pekin 2022’deki unvanını başarıyla savunarak altın madalya kazandı. Karl, tarihte 4 olimpiyat madalyası kazanan ilk snowboard’cu oldu. Güney Kore’den Kim Sangkyum gümüş, Bulgaristan’dan Tervel Zamfirov bronz aldı. Zamfirov’un bronzu, Bulgaristan’ın 2006’dan bu yana ilk kış olimpiyat madalyasıydı.
Big Air (7-9 Şubat)
Erkekler Big Air finalinde Japonya’dan Kimura Kira, son atlayışında switch backside 1980 spin ile 90.50 puan alarak 179.50 toplam puanla altın madalyayı kazandı. Vatandaşı Kimata Ryoma gümüş, Pekin 2022 şampiyonu Çinli Su Yiming ise bronz aldı. Su Yiming bu branşta iki olimpiyat madalyası kazanan ilk erkek sporcu oldu.
Kadınlarda ise Japonya’dan Murase Kokomo, son atlayışında muhteşem bir performansla favori Zoi Sadowski-Synnott’u (Yeni Zelanda) geçerek 179.00 puanla altın madalya kazandı. Pekin 2022’deki bronzunu altına yükselten Murase, aynı zamanda dünya şampiyonuydu ve X Games’te kadınlarda ilk backside 1620 triple cork hareketini başarıyla gerçekleştiren isimdi. Güney Kore’den 18 yaşındaki Yu Seungeun 171.00 puanla bronz aldı.
Snowboard Cross (12 Şubat)
Erkeklerde Avusturya’dan Alessandro Hammerle, Pekin 2022 finalinin neredeyse birebir tekrarında altın madalyasını savundu. Finişte Kanada’dan Eliot Grondin’i yalnızca 0,03 saniye farkla geçen Hammerle, art arda iki olimpiyat altını kazandı. İlginçtir ki 2022’de de aynı iki sporcu finişte buluşmuş ve o zaman fark sadece 0,02 saniyeydi. Avusturya’dan Jakob Dusek bronz, Fransa’dan Aidan Chollet ise yarışın büyük bölümünde liderdi ancak dördüncülükle yetindi.
Halfpipe (11-12 Şubat)
Kadınlar halfpipe finali, Milano Cortina 2026’nın en dramatik anlarından birini yaşattı. Güney Kore’den 17 yaşındaki Choi Gaon, ilk turda ağır bir düşüş yaşadı ve uzun süre yerde kaldı. İkinci turda da temiz bir sürüş yapamadı. Her şey son tura kalmıştı. Choi, switch backside 900, cab 720, frontside 900, backside 900 ve frontside 720 içeren mükemmel bir sürüşle 90.25 puan aldı ve altın madalyayı kazandı.
Art arda üçüncü olimpiyat altınını hedefleyen ABD’li Chloe Kim ise omuz çıkığından sadece bir ay sonra yarışa çıkmış ve 88.00 puanla gümüş almıştı. Kim, yarış sonrası “Bir ay önce buraya gelip gelemeyeceğim bile belli değildi. Madalyayla ayrılmaktan çok mutluyum” dedi. Japonya’dan Ono Mitsuki 85.00 ile bronz kazandı.
Snowboard Efsaneleri
Shaun White (ABD)
“Uçan Domates” lakaplı Shaun White, snowboard tarihinin en ikonik ismidir. 2006 Torino, 2010 Vancouver ve 2018 PyeongChang’da halfpipe altın madalyası kazanarak 3 olimpiyat altınıyla en çok madalya kazanan erkek snowboard’cu rekorunu hala elinde tutuyor. 2022 Pekin’de emekli olan White, Milano Cortina 2026’da kadınlar halfpipe finalini seyirciler arasından izledi.
Chloe Kim (ABD)
2018 PyeongChang’da 17 yaşında altın madalya kazanarak en genç kadın snowboard olimpiyat şampiyonu olan Chloe Kim, 2022 Pekin’de unvanını savundu. İki yıllık aradan sonra döndüğünde kadınlarda ilk 1260’ı (3,5 tur) yarışmada başarıyla gerçekleştiren isim oldu. Milano Cortina 2026’ya omuz sakatlığına rağmen katılarak gümüş aldı ve toplamda 3 olimpiyat madalyasına ulaştı.
Benjamin Karl (Avusturya)
40 yaşında, paralel dev slalomun yaşayan efsanesi. 5 dünya şampiyonluğu, 3 genel Dünya Kupası şampiyonluğu ve Milano Cortina 2026’daki altınıyla birlikte 4 olimpiyat madalyası bulunan Karl, snowboard tarihinin en çok olimpiyat madalyası kazanan sporcusu unvanını elde etti. Milano’daki final sonrası “Bu muhtemelen son olimpiyatlarım olacak” dedi.
Choi Gaon (Güney Kore)
17 yaşında, ilk olimpiyatında altın madalya. Choi Gaon, Milano Cortina 2026’nın en genç madalyalısı olarak tarihe geçti. İlk turda ağır düşüşüne rağmen son turda mükemmel performansla iki kez üst üste şampiyon Chloe Kim’i geçti. “Snowboard Kore’de çok popüler değil. Bu altının insanlara ilham vereceğini umuyorum” diyen Choi, sporun geleceğinin genç nesillerde olduğunu bir kez daha kanıtladı.
Türkiye’de Snowboard
Türkiye’de snowboard hem hobi hem de profesyonel düzeyde yapılmaktadır. Milano Cortina 2026’ya Türkiye snowboard branşında sporcu göndermemiş olsa da ülkedeki altyapı ve ilgi giderek artmaktadır. Uludağ (Bursa), Türkiye’nin en bilinen kayak merkezidir ve en fazla piste sahip oluşuyla snowboard için geniş alan sunar. Kartepe (Kocaeli), İstanbul’a yakınlığıyla hafta sonu snowboard kaçamağı için popüler bir tercihtir. Erciyes (Kayseri), son yıllarda modern altyapısıyla hem yerli hem yabancı snowboard’cuların gözdesidir. Palandöken (Erzurum), uzun sezonuyla bilinir ve snowboard parkuru seçenekleri sunar. Sarıkamış (Kars), toz kar kalitesiyle Türkiye’nin “powder” cenneti olarak anılır.
Snowboard’a başlamak isteyenler için önemli bir tavsiye: ilk deneyimlerde kayak merkezlerindeki profesyonel eğitmenlerden ders almak hem güvenlik hem de doğru teknik edinme açısından büyük fark yaratır. Başlangıç seviyesinde ekipman satın almak yerine kiralama yapmak daha ekonomiktir; seviye ilerledikçe kişiye özel ekipman yatırımı mantıklı hale gelir.
Sonuç
Snowboard, 1965’te bir babanın kızı için yaptığı basit bir oyuncaktan, bugün 11 olimpik etkinliğe ve milyonlarca tutkuna sahip küresel bir spora dönüşmüştür. Milano Cortina 2026, bu sporun en heyecan verici anlarına sahne olmaya devam ediyor: 17 yaşındaki bir Koreli’nin düşüşten altına uzanan hikayesi, 40 yaşındaki bir Avusturyalı’nın rekor kıran dördüncü madalyası ve havada 6 tam tur dönen Japon gençlerin gözleri karartıcı performansları.
Snowboard, sadece bir kış sporu değil, bir yaşam tarzıdır. Sörf kültürünün özgürlüğünü, kaykayın yaratıcılığını ve kayağın disiplinini tek bir tahtada birleştiren bu spor, her yaştan ve seviyeden insana açıktır. Türkiye’deki kayak merkezlerinde de bu heyecanı yaşamak senin elinde.
